Fotoğraf: Samer Daboul / Pexels
Sitelerde ve apartmanlarda en sık duyulan şikâyetlerden biri televizyonda beliren "sinyal yok" yazısıdır. Bazen yalnızca bir dairede, bazen bütün blokta aynı anda görülür. Sonbahar ve kış aylarında, kuvvetli yağış ya da lodos sonrasında bu şikâyetler artar. Sorunun nereden kaynaklandığını anlamak için sistemin nasıl çalıştığına kısaca bakmak yeterli.
Merkezi uydu sisteminde çatıdaki çanak anten uydudan gelen sinyali toplar. Çanağın önündeki LNB bu sinyali kabloyla taşınabilecek hale getirir. Sinyal oradan multiswitch adı verilen dağıtım cihazına, multiswitch'ten de her daireye giden kablolara ayrılır. Bu zincirin herhangi bir halkasındaki sorun görüntüyü keser.
Yağışta görüntü neden gider?
Uydu sinyali çok uzaktan gelir ve kuvvetli yağışta su damlaları sinyali zayıflatır. Çanak, sinyali yeterli payla alacak şekilde ayarlanmamışsa yağış başladığında seviye alıcının kabul sınırının altına düşer ve görüntü donar. Yağış geçince görüntü kendiliğinden geri gelir. Toroslara yakın yüksek kesimlerde çanağın üzerinde biriken kar ya da buz da aynı etkiyi yapar.
Bunun en yaygın sebebi çanak ayarının tam oturmamış olmasıdır. Ölçü aleti kullanılmadan yapılan ayarda çanak "görüntü geliyor" noktasında bırakılır. Açık havada sorun çıkmaz, ama sinyal payı dar kaldığı için ilk yağışta kesinti başlar. Çanağın, konumun ve yayın ihtiyacının gerektirdiğinden küçük seçilmiş olması da aynı sonucu doğurur.
Rüzgârdan sonra gelen kesintiler
Çatıdaki çanak rüzgâra açıktır. Bağlantı ayağı gevşemişse ya da montaj sağlam yapılmamışsa kuvvetli rüzgâr çanağın yönünü az da olsa oynatabilir ve bu küçük kayma sinyali tamamen kaybettirmeye yeter. Rüzgârdan sonra başlayan ve hava açsa da düzelmeyen kesintilerde önce çanağın yönüne ve montaj cıvatalarına bakılır.
Nem ve korozyon
Antalya'da, özellikle denize yakın binalarda, tuzlu ve nemli hava açıktaki bağlantıları hızla yıpratır. F konnektörlerin içine su girmesi, LNB gövdesinin nem alması ve kablo ucunun oksitlenmesi sinyali zamanla zayıflatır. Bu tür arızalar yavaş başlar. Önce yağışlı havada ara ara donma görülür, sonra kesinti kalıcı hale gelir. Konnektörlerin su geçirmez korumayla yapılması ve bakımda yenilenmesi sorunu büyük ölçüde önler.
Birkaç dairede ya da tüm blokta kesinti
Bütün dairelerde aynı anda görüntü gidiyorsa sorun büyük olasılıkla ortak noktadadır: çanakta, LNB'de veya multiswitch'te. Multiswitch'in güç adaptörünün arızalanması tüm binayı etkiler ve dışarıdan en kolay gözden kaçan sebeplerden biridir. Yıldırım düşmesi ya da ani voltaj dalgalanması da multiswitch ve LNB'ye zarar verebilir. Çanağın ve dağıtım sisteminin uygun şekilde topraklanması bu hasarları azaltır. Binanın genel yıldırım korumasını paratoner ve yıldırımdan korunma çalışmalarımızda ele alıyoruz.
Kesinti tek dairedeyse sorun genellikle o daireye giden kabloda, duvar prizinde ya da uydu alıcısındadır. Bu durumda önce alıcının ayarları ve daire içindeki bağlantılar kontrol edilir.
Kablo ve dağıtım tarafında yaşlanma
Eski binalarda sistem yıllar önce kurulmuş ve sonradan eklenen dairelerle büyütülmüş olabilir. Kalitesiz koaksiyel kablolar, ek yerleri ve bir hattın ayırıcıyla birden fazla daireye bölünmesi sinyali yol boyunca zayıflatır. Bu durumda multiswitch'e yakın daireler sorun yaşamazken en uzaktaki dairelerde görüntü ilk yağışta gider. Ölçüm yapıldığında hangi hattın kaybı fazla, net olarak görülür ve yalnız o hatlar yenilenebilir.
Bazı kanallar tek başına gidiyorsa
Görüntü yalnızca birkaç kanalda gidiyorsa sorun donanımda olmayabilir. Uydu üzerindeki yayıncılar zaman zaman frekans değiştirir ve alıcıdaki eski kanal listesi yeni frekansı bulamaz. Alıcıda kanal araması ya da liste güncellemesi yapmak bu durumu çözer. Aynı kanalların bütün dairelerde gittiği ve kanal aramasının işe yaramadığı durumlarda ise multiswitch'in ilgili girişi ya da LNB kontrol edilmelidir.
Ne zaman teknik servis çağırmalı?
Kullanıcının kendi yapabileceği şeyler sınırlıdır. Alıcıyı yeniden başlatmak, kabloların yerinde olduğuna bakmak ve komşu dairelerde de sorun olup olmadığını sormak ilk adımlardır. Çatıya çıkıp çanakla oynamak tehlikelidir ve ayarı daha da bozabilir.
Site yönetimlerine önerimiz, şikâyetlerin tarih ve daire numarasıyla basit bir arıza defterine yazılmasıdır. Kesintinin hangi hava koşulunda, hangi dairelerde ve kaç saat sürdüğünü gösteren birkaç satırlık not, teknik ekibin sorunu çok daha hızlı bulmasını sağlar.
Kesinti birden fazla dairede görülüyorsa ya da her yağışta tekrarlıyorsa çanağın ölçü aletiyle yeniden ayarlanması, LNB ile konnektörlerin kontrolü ve multiswitch'in test edilmesi gerekir. Site ve apartman yönetimleri için merkezi uydu sistemlerinin bakımını ve arıza müdahalesini yapıyoruz, arıza kaydını da saha servis ekibimiz üzerinden planlıyoruz. Bize WhatsApp'tan yazabilir ya da iletişim sayfamızdan ulaşabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Yağış geçince görüntü geliyorsa yine de servis gerekir mi?
Her yağışta tekrarlıyorsa evet. Bu genellikle çanak ayarının dar kaldığını ya da bağlantılarda nem olduğunu gösterir ve zamanla kalıcı kesintiye dönüşebilir.
Çanağı büyütmek sorunu çözer mi?
Bazı durumlarda çözer. Yine de önce mevcut çanağın ayarı ve bağlantıları kontrol edilmelidir; doğru ayarlanmış bir çanakta sorun sürüyorsa boyut değerlendirilir.
Yalnızca benim dairemde sorun varsa kime başvurmalıyım?
Önce komşu dairelerde de sorun olup olmadığını öğrenmek iyi bir başlangıçtır. Sorun yalnız sizdeyse daire içindeki kablo ve alıcı kontrol edilir; ortak bir sorunsa site yönetimine bildirmek gerekir.
Merkezi uydu sistemine bakım yapılmalı mı?
Çatıdaki ekipman sürekli hava koşullarına açık olduğu için yılda bir kontrol önerilir. Kış öncesinde yapılan kontrol, yağış döneminde çıkabilecek kesintilerin bir kısmını önceden yakalar.